İranın Türkiyəyə raket atması NATO mexanizmini işə sala bilərmi? – Beşinci bəndin TƏLƏBİ
Fevralın 28-dən etibarən ABŞ və İsrailin İrana zərbələr endirməsi Yaxın Şərqdə onsuz da gərgin olan geosiyasi vəziyyəti daha da kəskinləşdirdi, münaqişənin miqyasını genişləndirdi. Qarşıdurma qısa müddətdə təkcə bu üç ölkə ilə məhdudlaşmadı və regionun digər dövlətlərinə də sirayət etməyə başladı. İranın da Yaxın Şərqdə yerləşən ABŞ hərbi bazalarına raket zərbələri endirməsi ilə yanaşı, birbaşa müharibənin tərəfi olmayan ölkələrin də hədəfə alınması gərginliyin yeni mərhələyə keçdiyini göstərdi. Martın 4-də İranın Türkiyə istiqamətinə raket atması, növbəti gün isə Azərbaycanı, Naxçıvan Muxtar Respublikasının hədəf alması regionda narahatlığı daha da artırdı.
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian qonşu ölkələrdən baş verən insidentlərə görə üzr istədiyini bildirdi, lakin qısa müddət sonra Türkiyə istiqamətində daha bir ballistik raketin atılması vəziyyətin hələ də sabitləşmədiyini nümayiş etdirdi.
Belə ki, İrandan atılan ballistik raket Türkiyə hava məkanına daxil olub və NATO-nun hava hücumundan müdafiə sistemləri tərəfindən zərərsizləşdirilib.
Baş verənlər regionda təhlükəsizlik risklərinin artdığını göstərir. Xüsusən də NATO-nun 5-ci maddəsi kollektiv müdafiə prinsipi olub, üzvlərdən birinə silahlı hücumu hamısına edilmiş sayır. Bəs bu, region üçün hansı risklər doğura bilər və mümkün inkişaf ssenarilərini necə şərh etmək olar?
Mövzu ilə bağlı Oxu.Az-a danışan ehtiyatda olan türkiyəli general Yücel Karauz bildirib ki, Türkiyə əsrlərdir İranla sülh şəraitində yaşayır:
